Colosas 2:9: "Si Jesus Ba Ay Dios O Tao Lang? (The Deity and Humanity of Christ)"

Kadalasan kapag nakikipagkwentuhan tayo sa mga tropa o nakikipag-diskurso sa ibang grupo dito sa Pilipinas, heto ang number one question na laging lumalabas: "Si Jesus ba ay Diyos o tao lang?"

Maraming nalilito rito. May mga nagsasabing "Tao lang Siya na ginawang propeta," at may iba namang nahihirapang ipaliwanag kung paanong ang isang kumakain, napapagod, at nadaragdagan ng karunungan ay Siya ring Lumikha ng sansinukob.

Sa apologetics study na ito, bubuksan natin ang Bagong Tipan (New Testament) para hiwa-hiwalayin at intindihin ang mga ebidensya. Handa ka na ba? Heto ang ating Q&A breakdowns.

Q1: Sabi ng iba, tao lang daw si Jesus kasi tinawag siyang "lalaki" sa Biblia. Bakit natin sinasabing Siya ay parehong Diyos at Tao?

Kasi mismong ang New Testament ang nagbibigay sa Kanya ng dalawang katangiang ito! Hindi natin pwedeng piliin lang ang isa at itapon ang isa pa.

Sa Greek text ng Bagong Tipan, malinaw na ginamit ang dalawang magkaibang salita para patunayan na tunay na Tao si Jesus:

• Anthropos (generic term for human being): Ginamit ito sa Roma 5:15, 1 Corinto 15:47, at 1 Timoteo 2:5. Pinapakita nito na si Jesus ay totoong kabilang sa lahi ng tao.
  

"Datapuwa't gayon din ang kaloob na walang bayad ay hindi gaya ng pagsuway. Sapagka't kung sa pagsuway ng isa ay nangamatay ang marami, lubha pang sumagana sa marami ang biyaya ng Diyos, at ang kaloob dahil sa biyaya ng isang lalaking si Jesucristo." (Rom 5:15 Tagalog AB) 

 

"Ang unang tao ay taga lupa na ukol sa lupa: ang ikalawang tao ay taga langit." (1Co 15:47 Tagalog AB)

 

"Sapagka't may isang Diyos at may isang Tagapamagitan sa Diyos at sa mga tao, ang taong si Cristo Jesus," (1Ti 2:5 Tagalog AB)

• Aner (adult human male / tiyak na lalaki): Ginamit ito ni Pedro sa Gawa 2:22 ("si Jesus na Nazareno, isang lalaki...") at ni Pablo sa Gawa 17:31.
  
  "Kayong mga lalaking taga Israel, pakinggan ninyo ang mga salitang ito: Si Jesus na taga Nazaret, lalaking pinatunayan ng Diyos sa inyo sa pamamagitan ng mga gawang makapangyarihan at mga kababalaghan at mga tanda na ginawa ng Diyos sa pamamagitan niya sa gitna ninyo, gaya rin ng nalalaman ninyo." (Act 2:22 Tagalog AB)

Dito madalas kumakapit ang ilang local anti-Trinitarian cults sa Pilipinas. Sasabihin nila, "Kita mo na? 'Lalaki' o 'Tao' ang tawag sa Kanya, kaya hindi Siya Diyos!"

Heto ang counter-check natin: Basa pa tayo nang kaunti! Ang Bagong Tipan ay mas marami pa ngang beses na direktang tinawag si Jesus na Theos (Diyos) kaysa sa pagtawag sa Kanyang anthropos o aner! Look at these clear passages:

• Juan 1:1 "Ang Salita ay Dios."

"Nang pasimula siya ang Verbo, at ang Verbo ay sumasa Dios, at ang Verbo ay Diyos." (Joh 1:1 Tagalog AB)

• Juan 20:28 Ang pahayag ni Tomas: "Panginoon ko at Dios ko!"

"Sumagot si Tomas, at sa kaniya'y sinabi, Panginoon ko at Diyos ko." (Joh 20:28 Tagalog AB)

• Roma 9:5 Si Cristo na "Dios na higit sa lahat."

"Na sa kanila ang mga magulang, at sa kanila mula ang Cristo ayon sa laman, na siyang lalo sa lahat, Diyos na maluwalhati magpakailan man. Siya nawa." (Rom 9:5 Tagalog AB)

• Tito 2:13 "Ang ating dakilang Dios at Tagapagligtas na si Jesu-Cristo.

"Na hintayin yaong mapalad na pagasa at ang pagpapakita ng kaluwalhatian ng ating dakilang Diyos at Tagapagligtas na si Jesucristo." (Tit 2:13 Tagalog AB)

"Nguni't tungkol sa Anak ay sinasabi, Ang iyong luklukan, Oh Diyos, ay magpakailan man; At ang setro ng katuwiran ay siyang setro ng iyong kaharian."(Heb 1:8 Tagalog AB)

 

"Si Simon Pedro, na alipin at apostol ni Jesucristo, sa nagsipagkamit na kasama namin ng mahalagang pananampalataya sa katuwiran ng ating Diyos at Tagapagligtas na si Jesucristo." (2Pe 1:1 Tagalog AB)

"At nalalaman natin na naparito ang Anak ng Dios, at tayo'y binigyan ng pagkaunawa, upang ating makilala siya na totoo, at tayo'y nasa kaniya na totoo, sa makatuwid ay sa kaniyang Anak na si Jesucristo. Ito ang tunay na Diyos, at ang buhay na walang hanggan." (1Jn 5:20 Tagalog AB)

Lahat ito ay direktang tumutukoy kay Jesus bilang Diyos.

Kaya kung tapat tayo sa pagsusuri sa Banal na Kasulatan, hindi natin pwedeng ibawas ang pagiging Dios Niya dahil lang sinabing Tao Siya. Siya ay 100% Diyos at 100% Tao (Hypostatic Union).

Q2: Paano pinagsama sa isang talata ang pagiging Diyos at Tao ni Jesus? Ano ang sikreto ng Colossians 2:9?

Kung naghahanap ka ng pinakamalakas at pinakamalinaw na "mic drop" verse sa usaping ito, puntahan mo ang Colosas 2:9:

"Sapagka't sa kaniya'y nananahan ang buong kapuspusan ng pagka-Diyos sa kahayagan ayon sa laman." (Col 2:9 Tagalog AB)

Hatiin natin ang mga mahahalagang salita rito mula sa orihinal na Griyego:

1. Theotes (Pagka-Dios / Godhood)

Sa lumang English Bibles (tulad ng KJV), isinalin ito bilang "Godhead." Noong panahon ni Shakespeare, ang hulaping -head ay nangangahulugang status o state (katulad ng -hood ngayon sa boyhood o womanhood). Kaya ang pinakatumpak na salin ng theotes sa modernong Taglish ay "Godhood" o ang mismong kabuuang kalikasan ng pagiging Diyos. Hindi lang Siya "banal" o "parang dios", Siya ay mismong Diyos!

2. Pleroma (Kabuuan / Fullness)

Para walang makagawa ng argumento na "baka kalahati lang ng pagka-Diyos ang nasa Kanya," ginamit ni apostol Pablo ang salitang pleroma. Ibig sabihin, walang kulang, walang nawala, at walang bawas. Ang buong kalikasan ng Diyos ay kumpletong nananahan kay Cristo.

3. Somatikos (Bodily / Sa Katawang-Tao)

Dito nagtatagpo ang dalawang kalikasan. Ang buong pagka-Diyos (theotes) sa kanyang buong kabuuan (pleroma) ay nananahan sa isang tunay na katawang-tao (somatikos).

The New Covenant Connection: Jesus as the True Temple

Sa Matandang Tipan (Old Covenant), ang presensya ng Diyos ay nananahan sa Tabernakulo at sa Templo sa Bundok ng Zion (Awit 68:16). Ngunit kahit noong itinayo ni Solomon ang Templo, inamin niyang ang langit at ang kataas-taasang langit ay hindi sapat para maging tirahan ng Diyos (1 Hari 8:27). Ang Templo sa OT ay isang shadow o balangkas lamang.

Sa Bagong Tipan (New Covenant), natupad na ang tunay na Templo! Si Jesus Mismo ang tunay na Templo kung saan ang Langit at Lupa ay ganap na nagtagpo. Hindi na natin kailangang maghanap ng gusali o sumunod sa mga sinaunang ritwal ng Lumang Tipan para makalapit sa Diyos. Kay Cristo pa lang, nandoroon na ang kabuuan ng Diyos sa anyong taong tulad natin.

Q3: Paano sasagutin ang mga pagtutol (objections) sa Colosians 1:19 at 2:9-10?

May dalawang paboritong pambato ang mga nagpapasubali sa pagka-Diyos ni Cristo mula sa mga talatang ito. Heto ang mabilis at matalas na pagsagot sa kanila:

Objection A: "Sabi sa Colosas 2:10, 'napuno rin tayo kay Cristo.' Kung ang ibig sabihin ng 'fullness' sa v.9 ay pagiging Diyos, ibig sabihin ba Diyos na rin tayong mga mananampalataya?"

"At sa kaniya kayo'y napuspus na siyang pangulo ng lahat na pamunuan at kapangyarihan." (Col 2:10 Tagalog AB)

Ang Sagot: Misleading ang argumentong ito kasi binabalewala nito ang malaking pagkakaiba ng dalawang pahayag:

• Kay Cristo, ang kabuuan ng pagka-Diyos (theotes) ay nananahan sa Kanya bodily at personally.

• Sa atin, wala sa atin ang theotes. Ang sinasabi sa verse 10 ay dahil ang kabuuan ng Diyos ay nasa kay Cristo, tayo na nakipag-isa sa Kanya ("in Him") ay pinapunan o pinupuno ng lahat ng ating espirituwal na pangangailangan. Ang natatanggap natin ay ang Kanyang mga biyaya at espirituwal na katuparan, pero kay Cristo lang nakatira ang mismong kalikasan ng pagiging Diyos.
  
  

Objection B: "Sabi sa Colosas 1:19, 'minagaling ng Ama na ang buong kapuspusan ay manahanan sa kaniya.' Ibig sabihin, noong una wala sa Kanya ang pagka-Diyos at ibinigay lang sa Kanya kalaunan?"

"Sapagka't minagaling ng Ama na ang buong kapuspusan ay manahanan sa kaniya." (Col 1:19 Tagalog AB)

Tumingin tayo sa buong konteksto (Context is King!). Bago pa man dumating ang verse 19, sinabi na sa Colosas 1:15-17 na si Cristo ay umiiral na bago pa ang lahat ng bagay (pre-existent) at sa pamamagitan Niya nilikha ang buong sansinukob.

"Na siya ang larawan ng Diyos na di nakikita, ang panganay ng lahat ng mga nilalang; Sapagka't sa kaniya nilalang ang lahat na mga bagay, sa sangkalangitan at sa sangkalupaan, na mga bagay na nakikita at ang mga bagay na di nakikita, maging mga luklukan o mga pagsakop o mga pamunuan o mga kapangyarihan; lahat ng mga bagay ay nilalang sa pamamagitan niya at ukol sa kaniya; At siya'y una sa lahat ng mga bagay, at ang lahat ng mga bagay ay nangabubuhay dahil sa kaniya." (Col 1:15-17 Tagalog AB)

Ang ibig sabihin ng "minagaling ng Ama" ay ang pasiya ng Dios sa Incarnation, na ang Kanyang walang-hanggang Anak ay magiging tao bilang si Jesus na taga-Nazaret, at kahit pagkatapos ng Kanyang pagkabuhay-muli (resurrection), ang Kanyang pagiging Diyos ay mananatiling permanenteng nananahan sa Kanyang luwalhating katawan (Col. 2:9).

Q4: Bakit tinawag ni Jesus na "Diyos Ko" ang Ama sa Juan 20:17? Kung Diyos si Jesus, may Diyos pa ba Siya?

"Sinabi sa kaniya ni Jesus, Huwag mo akong hipuin; sapagka't hindi pa ako nakakaakyat sa Ama, nguni't pumaroon ka sa aking mga kapatid, at sabihin mo sa kanila, Aakyat ako sa aking Ama at inyong Ama, at aking Diyos at inyong Diyos." (Joh 20:17 Tagalog AB)

Heto ang isa sa mga pinakamadalas na itinatanong ng mga kabataan kapag nagbabasa ng Ebanghelyo. Nanalangin si Jesus sa Ama, at noong nabuhay Siya muli, sinabi Niya kay Maria Magdalena: "Aakyat ako sa aking Ama at inyong Ama, sa aking Diyos at inyong Dios" (Juan 20:17).

Bakit ganito?

Isipin mo ito: Sa doktrina ng Incarnation, ang Anak lamang ang nagkatawang-tao; ang Ama ay hindi nag-katawang tao.

Noong ang Anak ay naging tunay na tao, pumasok Siya sa kalagayan ng sangkatauhan. Bilang isang tunay na tao na gumagalaw sa lupa, tamang-tama at nararapat lamang na kilalanin at sambahin Niya ang Ama bilang Kanyang Diyos! Ito ay pagpapakita ng Kanyang perpektong pagtalima at pagiging totoong tao.

Ang Kamangha-manghang Katotohanan sa Biblia

Ang maganda sa Bagong Tipan, magkasamang inilalahad ang dalawang katotohanang ito nang walang pag-aalinlangan:

• Juan 20:17 vs. Juan 20:28: Sa verse 17, tinawag ni Jesus ang Ama na "Aking Diyos." Pero paglipas lang ng ilang talata, sa verse 28, nang makita ng alagad na si Tomas ang muling nabuhay na si Jesus, lumuhod siya at sinabi kay Jesus: "Panginoon ko at Diyos ko!" (Ho Kyrios mou kai ho Theos mou). At hindi Siya sinaway ni Jesus! Tinanggap ni Jesus ang titulong iyon.

"Sumagot si Tomas, at sa kaniya'y sinabi, Panginoon ko at Diyos ko. Sinabi sa kaniya ni Jesus, Sapagka't ako'y nakita mo ay sumampalataya ka: mapapalad yaong hindi nangakakita, at gayon ma'y nagsisampalataya." (Joh 20:28-29 Tagalog AB)

•  Hebreo 1:8-9: Dito, ang mismong Ama ang nagsasalita tungkol sa Anak:
  
  "Nguni't tungkol sa Anak ay sinasabi, Ang iyong luklukan, Oh Diyos, ay magpakailan man; At ang setro ng katuwiran ay siyang setro ng iyong kaharian. Inibig mo ang katuwiran, at kinapootan mo ang kasamaan; Kaya't ang Diyos, ang Diyos mo, ay nagbuhos sa inyo, Ng langis ng kasayahang higit sa iyong mga kasamahan." (Heb 1:8-9 Tagalog AB)

Notice that! Mismong ang Ama ang tumawag sa Anak na "O Diyos", habang binabanggit din na ang Ama ang Kanyang Diyos!

The Big Takeaway for Young Believers

Bakit mahalaga ang apologetics na ito sa pang-araw-araw mong buhay-pananampalataya?

Kung si Jesus ay Tao lang, hindi Niya kayang pasagutin ang kasalanan ng buong mundo dahil ang isang tao ay nakatadhana lang magbayad para sa sarili niyang kasalanan.

Kung si Jesus naman ay Dios lang at hindi totoong Tao, hindi Siya pwedeng maging kapalit (substitute) natin sa krus, at hindi Niya mararamdaman ang ating mga kahinaan, gutom, lungkot, at tukso.

Ngunit dahil Siya ay parehong Tunay na Dios at Tunay na Tao:

• Kayang-kaya Niya tayong iligtas dahil taglay Niya ang walang-hanggang kapangyarihan at katuwiran ng Dios.

• Nauunawaan at nadarama Niya ang lahat ng pinagdadaanan mo bilang tao kasi naranasan Niya mismo ang mamuhay sa mundo.

Sa ilalim ng Bagong Tipan, hindi tayo lumalapit sa isang malayong Diyos o sa isang simpleng dakilang guro lamang. Lumalapit tayo kay Jesu-Cristo, ang ating Diyos at Kapatid, ang nag-iisang Tagapamagitan!

Hindi lang sa Colosas 2:9 o Juan 1 makikita ang katotohanang ito. Puno ang Bagong Tipan ng mga back-to-back na patunay tungkol dito. Heto ang ilan sa mga pinakamalakas na talata na magpapakita ng Kanyang dalawang kalikasan:

1. Ang Ultimate Humility (Filipos 2:5-8)

"Mangagkaroon kayo sa inyo ng pagiisip, na ito'y na kay Cristo Jesus din naman: Na siya, bagama't nasa anyong Diyos, ay hindi niya inaring isang bagay na nararapat panangnan ang pagkapantay niya sa Diyos, Kundi bagkus hinubad niya ito, at naganyong alipin, na nakitulad sa mga tao: At palibhasa'y nasumpungan sa anyong tao, siya'y nagpakababa sa kaniyang sarili, na nagmasunurin hanggang sa kamatayan, oo, sa kamatayan sa krus." (Php 2:5-8 Tagalog AB)

Ito ang tinatawag sa theology na Kenosis o pagpapakumbaba. Pansinin ang progression:

• Ang Kanyang Pagka-Diyos: Siya ay "nasa anyong Diyos" (sa Griyego, morphe tou Theou taglay ang mismong kalikasan/nature/essence ng Diyos) at "kapantay ng Diyos." Umiiral na Siya bago pa man Siya ipanganak sa sabsaban.

• Ang Kanyang Pagkatao: Kumuha Siya ng "anyong alipin" at "nakitulad sa mga tao."

Hindi ibinawas o isinuko ni Jesus ang Kanyang pagka-Dios noong Siya ay naging tao. Sa halip, nagdagdag Siya ng pagkatao. Addition, not subtraction! Binalot Niya ng laman at dugo ang Kanyang banal na kaluwalhatian para makababa Siya sa level natin at magawang tubusin tayo.

2. Ang Dalawang Lineage ni Cristo (Roma 1:3-4)

Sa mismong opening pa lang ng sulat ni Apostol Pablo sa mga taga-Roma, nilatag na agad niya ang dual nature ni Jesus sa isang napakagandang balangkas:

"Tungkol sa kaniyang Anak, na ipinanganak sa binhi ni David ayon sa laman, Na ipinahayag na Anak ng Dios na may kapangyarihan ayon sa espiritu ng kabanalan, sa pamamagitan ng pagkabuhay na maguli ng mga patay, sa makatuwid baga'y si Jesucristo na Panginoon natin." (Rom 1:3-4 Tagalog AB)

• Ayon sa Laman (Human Nature): Siya ay tao, isang tunay na Hudyo na nanggaling sa royal bloodline ni Haring David para tuparin ang mga propesiya sa Matandang Tipan.

• Ayon sa Espiritu (Divine Nature): Siya ay ang walang-hanggang Anak ng Dios, na pinatunayan nang may kapangyarihan noong dinaig Niya ang kamatayan at muling nabuhay!
  
  

3. Ang Ating New Covenant High Priest (Hebreo 2:14, 17)

Bakit ba kailangan pa Niyang maging tao? Hindi ba pwedeng iligtas na lang Niya tayo mula sa langit?

"Dahil sa ang mga anak ay mga may bahagi sa laman at dugo, siya nama'y gayon ding nakabahagi sa mga ito; upang sa pamamagitan ng kamatayan ay kaniyang malipol yaong may paghahari sa kamatayan, sa makatuwid ay ang diablo." "Kaya't nararapat sa kaniya na sa lahat ng mga bagay ay matulad sa kaniyang mga kapatid, upang maging isang dakilang saserdoteng maawain at tapat sa mga bagay na nauukol sa Dios, upang gumawa ng pangpalubag-loob patungkol sa mga kasalanan ng bayan." (Heb 2:14, 17 Tagalog AB)

Sa ilalim ng New Covenant (Bagong Tipan), kailangan natin ng isang tagapamagitan na perpektong makakapag-representa sa atin sa harap ng Dios. Dahil tayo ay may laman at dugo, nakibahagi Siya sa laman at dugo. Hindi pwedeng anghel ang magligtas sa atin, kundi isang tunay na taong dadaan sa tukso, hirap, at kamatayan, pero mananaig nang walang kasalanan.

The Hypostatic Union in Action

Bukod sa mga theological letters, ang pinakamagandang paraan para makita ang dalawang kalikasan ni Jesus ay kung paano Niya ito ipinakita sa mga action scenes sa Gospels. Tignan ninyo ang kaibahan sa mga sandaling ito:

Ang Kanyang Pagkatao (Humanity)	Ang Kanyang Pagka-Dios (Deity)
Siya ay napagod sa biyahe at nakatulog sa bangka. (Mat. 8:24)	Siya ang gumising at inutusan ang bagyo at alon na tumigil. (Mat. 8:26)
Siya ay nauhaw at humingi ng tubig sa balon. (Juan 4:7)	Siya ang nag-offer ng "Living Water" na nagbibigay ng buhay na walang hanggan. (Juan 4:14)
Siya ay umiyak nang mamatay ang kaibigan Niyang si Lazaro. (Juan 11:35)	Siya ang nag-utos nang may awtoridad na bumangon si Lazaro mula sa patay! (Juan 11:43)

Real Talk Reflection

Bro, Sis, minsan madaling isipin na ang Diyos ay nasa malayo, nakaupo sa trono Niya, at walang pakialam sa mga struggles mo araw-araw. Pero ang doktrina ng dalawang kalikasan ni Cristo ay nagbabasag sa kaisipang iyan.

We don't serve a distant God. Nakita Niya ang gulo ng buhay natin, at ang ginawa Niya? Siya mismo ang pumasok sa eksena. He didn't just shout instructions from heaven; He came down to the dirt, the sweat, and the tears of human existence. Naranasan Niya ang ma-reject, ma-stress, magutom, at masaktan. Kapag lumalapit ka sa Kanya ngayon sa prayer, hindi ka lang lumalapit sa isang makapangyarihang Lumikha, lumalapit ka sa isang Kuya, isang Kaibigan, at isang High Priest na nakakaintindi nang 100% sa kung ano ang pinagdadaanan mo. That's the beauty of the New Covenant. We have a Savior who truly understands.

Hebreo 4:15-16

"Sapagkat tayo'y walang isang pinakapunong pari na hindi maaaring makiramay sa ating mga kahinaan, kundi isa na tinukso sa lahat ng mga paraan gaya rin naman natin, subalit walang kasalanan. Kaya't lumapit tayong may katapangan sa trono ng biyaya, upang tayo'y tumanggap ng awa at makatagpo ng biyaya na makakatulong sa panahon ng pangangailangan."

The Challenge: Ngayong linggo, kapag nakaramdam ka ng pag-iisa o kapag feeling mo walang nakakaintindi sa bigat ng dala-dala mo, alalahanin mo ang katotohanang ito. Lumapit ka kay Jesus nang may boldness. Ikwento mo sa Kanya ang lahat dahil alam Niya ang pakiramdam ng maging tao. Trust in Him to give you the grace you need today!

"Sapagka't tayo'y walang isang dakilang saserdote na hindi maaaring mahabag sa ating kahinaan, kundi isa na tinukso sa lahat ng mga paraan gaya rin naman natin gayon ma'y walang kasalanan. Magsilapit nga tayong may pagkakatiwala sa luklukan ng biyaya, upang tayo'y magsipagtamo ng awa, at mangakasumpong ng biyaya upang tumulong sa atin sa panahon ng pangangailangan." (Heb 4:15-16 Tagalog AB)

"Paano Naisulat ni Moises ang Kamatayan ni Jesus Bago Pa Ito Mangyari?"

Sa Gawa 26:22-23, idineklara ni apostol Pablo na wala siyang ibang itinuturo kundi ang mga ipinahayag ng "mga propeta at ni Moises" na mangyayari, na ang Mesiyas ay magdurusa, mamamatay, at muling mabubuhay.

"But God has helped me to this very day; so I stand here and testify to small and great alike. I am saying nothing beyond what the prophets and Moses said would happen, that the Messiah would suffer and, as the first to rise from the dead, would bring the message of light to his own people and to the Gentiles." Acts 26:22-23(NIV)

Kapag sinabing "sinabi ni Moises," tinutukoy ng mga Judio at ng mga apostol ang Torah o ang unang limang aklat ng Lumang Tipan (Genesis, Exodus, Leviticus, Numbers, at Deuteronomy) na iniuugnay sa panulat ni Moises.

Hindi direktang isinulat ni Moises ang tahasang pangungusap na "Ang Mesiyas ay magdurusa at mamamatay." Sa halip, itinuro ito ni Moises sa pamamagitan ng mga propesiya, tipolohiya (typology), at mga anino (shadows) ng Lumang Tipan na nakaturo sa katuparan ng Bagong Tipan kay Kristo.

Narito ang mga pangunahing bahagi sa mga aklat ni Moises na tumutukoy sa pagdurusa at kamatayan ng Mesiyas:

• Ang Unang Ebanghelyo (Genesis 3:15): "And I will put enmity between you and the woman, and between your offspring and hers; he will crush your head, and you will strike his heel.” Genesis 3:15(NIV)
  
  Matapos magkasala sina Adan at Eba, ipinangako ng Diyos na ang "binhi ng babae" (ang Mesiyas) ay dudurog sa ulo ng ahas (Satanas). Ngunit sa prosesong ito, tutuklawin ng ahas ang sakong ng binhi. Ang "pagtuklaw sa sakong" ay isang malinaw na propesiya tungkol sa matinding pagdurusa at kamatayan ni Kristo sa krus upang talunin ang kaaway.
  
  
• Ang Kordero ng Paskuwa (Exodus 12): Itinuro ni Moises sa mga Israelita na magkatay ng walang kapintasang tupa at ipahid ang dugo nito sa kanilang mga pintuan upang maligtas sila sa kamatayan. Ito ay anino ng Mesiyas na kailangang dumanas ng kamatayan at magbuhos ng dugo bilang "Kordero ng Diyos" upang iligtas ang Kanyang bayan.
  
  "This is how you are to eat it: with your cloak tucked into your belt, your sandals on your feet and your staff in your hand. Eat it in haste; it is the LORD’s Passover. “On that same night I will pass through Egypt and strike down every firstborn of both people and animals, and I will bring judgment on all the gods of Egypt. I am the LORD. The blood will be a sign for you on the houses where you are, and when I see the blood, I will pass over you. No destructive plague will touch you when I strike Egypt." Exodus 12:11-13(NIV)
  
  "The next day John saw Jesus coming toward him and said, “Look, the Lamb of God, who takes away the sin of the world!" John 1:29(NIV)

• Ang Sistema ng Sakripisyo at Araw ng Pagtubos (Leviticus 16): Ang buong sistema ng pag-aalay ng dugo na itinatag ni Moises, partikular ang Day of Atonement, ay nagpapakita na ang kapatawaran ng kasalanan ay nangangailangan ng buhay ng isang inosenteng kapalit. Ang walang katapusang pag-aalay ng mga hayop na ito ay nagtuturo sa pangangailangan ng isang perpekto at huling Sakripisyo na magdurusa para sa kasalanan ng tao.
  
  "In the same way, he sprinkled with the blood both the tabernacle and everything used in its ceremonies. In fact, the law requires that nearly everything be cleansed with blood, and without the shedding of blood there is no forgiveness." Hebrews 9:21-22(NIV)
  
  "But when Christ came as high priest of the good things that are now already here, he went through the greater and more perfect tabernacle that is not made with human hands, that is to say, is not a part of this creation. He did not enter by means of the blood of goats and calves; but he entered the Most Holy Place once for all by his own blood, thus obtaining eternal redemption." Hebrews 9:11-12(NIV)

• Ang Tansong Ahas sa Ilang (Bilang 21:8-9): "The LORD said to Moses, “Make a snake and put it up on a pole; anyone who is bitten can look at it and live.” So Moses made a bronze snake and put it up on a pole. Then when anyone was bitten by a snake and looked at the bronze snake, they lived." Numbers 21:8-9(NIV)
  
  Nang kagatin ng mga makamandag na ahas ang mga Israelita, inutos ng Diyos kay Moises na gumawa ng tansong ahas at itaas ito sa isang poste. Ang sinumang tumingin dito ay mabubuhay. Ginamit mismo ni Jesus ang paglalarawang ito sa Juan 3:14, na nagsasabing kung paanong itinaas ni Moises ang ahas, kinakailangan ding itaas (ipako sa krus) ang Anak ng Tao.
  
  "Just as Moses lifted up the snake in the wilderness, so the Son of Man must be lifted up." John 3:14(NIV)

• Ang Pag-aalay kay Isaac (Genesis 22): Iniutos ng Diyos kay Abraham na ialay ang kanyang kaisa-isang anak na si Isaac. Kahit na nagbigay ang Diyos ng kapalit na tupa sa huling sandali, ang buong pangyayari ay isang malinaw na larawan na mismong ang Diyos Ama ang mag-aalay at papayag na mamatay ang Kanyang kaisa-isang Anak.
  
  "Then God said, “Take your son, your only son, whom you love, Isaac, and go to the region of Moriah. Sacrifice him there as a burnt offering on a mountain I will show you.” Genesis 22:2(NIV)
  
  "Abraham answered, “God himself will provide the lamb for the burnt offering, my son.” And the two of them went on together." Abraham looked up and there in a thicket he saw a ram caught by its horns. He went over and took the ram and sacrificed it as a burnt offering instead of his son." Genesis 22:8, 13(NIV)
  

  The Quranic Parallel: Surah As-Saffat (37:104-107)

  "We called out to him 'O Abraham! Thou hast already fulfilled the vision!' - thus indeed do We reward those who do right. For this was obviously a trial— And We ransomed him with a momentous sacrifice:" (Quran 37:104-107, Yusuf Ali Translation)

  Parehong na-highlight sa biblical at Quranic accounts ang matinding obedience ni Abraham at ang merciful provision ng Diyos na magbigay ng substitute o pantubos sa pinakahuling sandali. Sa parehong tradition, ang act of sacrifice ay in-intercept ng divine intervention, na nagpapatunay na ang Diyos talaga ang nagpo-provide ng ultimate ransom.
  
  Pero may key distinction kung paano tinitingnan ng dalawang faith ang implications ng event na ito. Sa Genesis account, explicitly na pinangalanan ang anak bilang si Isaac. At tulad ng nakikita natin sa New Testament, itong "substitute ram" ay nagsisilbing isang profound na prophetic shadow (typology) na sa huli, ang Diyos Ama mismo ang mag-o-offer sa Kanyang kaisa-isang Anak, si Jesus Christ, bilang final sacrifice para sa ating kasalanan.
  
  Sa Islamic tradition naman, kahit hindi explicitly pinangalanan ng Quran ang anak sa specific passage na ito, most Islamic scholars identify him as Ishmael (Ismail). Ang pag-provide ng "momentous sacrifice" ay tinitingnan primarily bilang ultimate test ng submission sa will ng Diyos, isang event na kino-commemorate ng mga Muslims worldwide taun-taon tuwing festival ng Eid al-Adha.

Ang Papel ng mga Propeta

Pagkatapos tukuyin si Moises, idinagdag ni Pablo ang "at ang mga Propeta" dahil ang mas tahasang paglalarawan tungkol sa paghihirap ng Mesiyas ay mababasa sa kanilang mga isinulat:

• Isaias 53: Ang Suffering Servant na sasaktan at papatayin para sa ating mga kasalanan.
  
  "Surely he took up our pain and bore our suffering, yet we considered him punished by God, stricken by him, and afflicted. But he was pierced for our transgressions, he was crushed for our iniquities; the punishment that brought us peace was on him, and by his wounds we are healed." Isaiah 53:4-5(NIV)
  
  Ipinapakita rito nang malinaw na ang Kanyang matinding pagdurusa ang pagkapako at pagkasugat, ay hindi dahil sa Kanyang sariling kasalanan, kundi para bayaran ang ating mga kasalanan (transgressions and iniquities).
  
  
• Awit 22: Ang detalyadong paglalarawan ng isang ipinapakong Mesiyas.
  
  "Dogs surround me, a pack of villains encircles me; they pierce my hands and my feet. All my bones are on display; people stare and gloat over me." Psalms 22:16-17(NIV)
  
  Isa ito sa pinakamalinaw at pinakadirektang propesiya sa buong Lumang Tipan. Ang "piercing of hands and feet" ay tumutukoy mismo sa pagtusok ng mga pako kay Jesus sa krus.
  
  "They divide my clothes among them and cast lots for my garment." Psalms 22:18(NIV)
  
  Literal na natupad ang detalyeng ito nang paghatian ng mga sundalong Romano ang mga damit ni Jesus at magpalabunutan (cast lots) kung kanino mapupunta ang Kanyang kasuotan (Juan 19:23-24).
  

• Daniel 9:26: Ang propesiya na "ang Pinahiran ay papatayin."
  
  
  "After the sixty-two ‘sevens,’ the Anointed One will be put to death and will have nothing. The people of the ruler who will come will destroy the city and the sanctuary. The end will come like a flood: War will continue until the end, and desolations have been decreed." Daniel 9:26(NIV)
  
  Malinaw na inihayag dito ni Daniel na ang "Anointed One" o ang Mesiyas ay hindi magkakaroon ng mahaba at komportableng buhay sa lupa, kundi Siya ay papatayin ("put to death"). Ang mas nakakamangha rito ay ang timeline na ibinigay: ang Mesiyas ay papatayin bago wasakin ng isang namumunong imperyo ang siyudad at ang santuwaryo (templo). Eksaktong natupad ang timeline na ito, ipinako si Jesus sa krus ilang dekada bago tuluyang wasakin ng mga Romano ang Jerusalem at ang templo nito noong 70 AD.
  
  
• Zacarias 12:10: "Kanilang pagmamasdan ang kanilang inulos."

“And I will pour out on the house of David and the inhabitants of Jerusalem a spirit of grace and supplication. They will look on me, the one they have pierced, and they will mourn for him as one mourns for an only child, and grieve bitterly for him as one grieves for a firstborn son." Zechariah 12:10(NIV)

Nakakamangha ang propesiyang ito dahil mismong ang Diyos ang nagsasalita, pero sinasabi Niyang Siya ay "inulos" o tinusok ("the one they have pierced"). Literal na natupad ito nang tusukin ng sibat ng isang sundalong Romano ang tagiliran ni Jesus habang nakapako sa krus upang siguraduhing patay na Siya (Juan 19:34, 37). Ipinapakita rin dito ang dakilang biyaya ng Diyos, darating ang araw na magsisisi at tatangis ang mga tao kapag nakilala nila nang lubusan kung sino talaga ang kanilang ipinapako

• Matthew 12:40: Jesus himself pointed to Jonah’s story as a picture of his resurrection.
  
  "For as Jonah was three days and three nights in the belly of a huge fish, so the Son of Man will be three days and three nights in the heart of the earth."Matthew 12:40(NIV)

Ginamit mismo ni Jesus ang kwento ni Jonas mula sa Lumang Tipan hindi lang bilang isang historical na kwento, kundi bilang isang malinaw na "type" o anino ng Kanyang sariling kamatayan at muling pagkabuhay. Kung paanong nanatili si Jonas sa tiyan ng malaking isda ng tatlong araw at tatlong gabi bago "iniluwa" nang buhay, gayundin ang Anak ng Tao (Jesus) ay mananatili sa ilalim ng lupa (libingan) at muling mabubuhay sa ikatlong araw. Ipinapakita nito na maging ang mga karanasan ng mga naunang propeta ay idinisenyo ng Diyos para ituro tayo sa ultimate redemptive work ni Kristo.

 

Conclusion:

Nang tumayo si Pablo sa harap ni Haring Agripa, naunawaan niya ang mga isinulat ni Moises hindi lamang bilang mga batas o kwentong pangkasaysayan, kundi bilang mga teolohikal na pundasyon na tumutukoy kay Jesus. Katulad din ito ng ginawa mismo ni Jesus sa Lucas 24:27 nang Siya ay muling mabuhay: "At simula kay Moises at sa lahat ng mga Propeta, ipinaliwanag niya sa kanila ang mga sinasabi sa buong Kasulatan tungkol sa kanyang sarili."

"Jesus as God-Man: Ang Mystery ng Incarnation!"

Kumusta, and welcome back sa blog! Ngayon, pag-uusapan natin ang isang topic na nakaka-blow ng mind ko every time na pinag-aaralan ko ito: Ang Mystery ng Incarnation!

Whenever we do apologetics, we inevitably run into critics na nagtuturo sa Bible at sasabihing, "Look! Napagod si Jesus, tinukso Siya, at namatay Siya! Paano Siya naging God?" Sounds like a solid argument at first glance. Pero ito ang reality: if the infinite Creator of the universe stepped into human history at nagkatawang-tao, we should expect na ang life Niya ay puno ng mind-bending paradoxes.

Let's break down these incredible mysteries sa isang quick Q&A format and see how perfectly they confirm exactly who Jesus is.

Q: Paano naging Eternal God si Jesus kung ipinanganak Siya?

A: Common stumbling block ito, lalo na sa mga groups na strict Unitarians. Pero it actually makes perfect sense kapag tiningnan mo nang maigi. Hindi sinasabi ng Orthodox Christology na nag-start mag-exist si Jesus sa sabsaban. The New Testament is clear na Jesus existed before creation.

​"In the beginning was the Word, and the Word was with God, and the Word was God. He was with God in the beginning. Through him all things were made; without him nothing was made that has been made." John 1:1-3(NIV)

"For in him all things were created: things in heaven and on earth, visible and invisible, whether thrones or powers or rulers or authorities; all things have been created through him and for him. He is before all things, and in him all things hold together." Colossians 1:16-17(NIV)

The divine Person, ang Son, existed eternally, pero at a specific point in history, kinuha Niya ang human flesh at binigyan ng earthly name na "Jesus." It’s not a contradiction; it’s a beautiful invasion of the eternal sa ating timeline.

Q: Kung God never changes, paanong lumaki si Jesus?

A: God’s immutability means His divine nature and perfect moral character never change.

“I the LORD do not change. So you, the descendants of Jacob, are not destroyed." Malachi 3:6 (NIV)

 Pero ang pagiging tao meant stepping into the human experience. Jesus had to learn how to talk, walk, and grow mula sa pagiging infant to adult (Luke 2:52).

"And Jesus grew in wisdom and stature, and in favor with God and man." Luke 2:52(NIV)

Yet, throughout all those physical and mental changes, ang His moral perfection remained absolute. He is the same yesterday, today, and forever, always dependable, always perfectly righteous, kahit na namuhay Siya nang totoo sa ating changeable human shoes.

"Jesus Christ is the same yesterday and today and forever." Hebrews 13:8(NIV)

Q: Paanong tinukso si Jesus kung God cannot be tempted by evil?

A: Skeptics love to put James 1:13 ("God cannot be tempted") next to Hebrews 4:15 ("Jesus was tempted") and yell "Contradiction!" Pero tingnan natin ang context. James is explaining na God cannot be lured or enticed by sinful, internal desires, nor does He incite us to sin. Si Jesus, being morally flawless, had zero internal sinful passions. However, He did face external opportunities to sin. He was fully exposed sa harsh realities at temptations ng mundo natin, yet He remained entirely impeccable¹ and sinless.

Q: Paanong everywhere si Jesus, pero kailangan pa rin Niyang maglakad?

A: During His earthly ministry, nag-accept si Jesus ng physical limitations. Kapag kailangan Niyang pumunta sa Jerusalem, hindi Siya nag-teleport, naglakad Siya. Imagine the physical exhaustion, parang init at alikabok lang na na-e-experience natin sa pagko-commute sa isang busy afternoon!

Yet, we also see undeniable flashes ng kanyang divine omnipresence. Pinagaling Niya ang servant ng isang centurion at ang anak ng isang royal official kahit miles away Siya (Matt. 8; John 4). Hindi Niya kailangang maging physically present sa room. Ang Holy Spirit ay actively working pa rin through these miraculous healings today. Jesus’ authority easily transcends distance. Napakalaking comfort nito kapag mawalay tayo sa mga mahal natin sa buhay. Physical distance means absolutely nothing sa omnipresent power ni Christ!

Q: Alam ba ni Jesus ang lahat o hindi?

A: As God, the Son is omniscient. Pero to live a truly authentic human life, voluntarily Niyang ni-restrict ang paggamit ng His divine knowledge. Kaya naman alam Niya ang hidden thoughts ng mga Pharisees, pero genuinely hindi Niya alam ang day or hour ng His return (Mark 13:32). Ngayong He is glorified and exalted in heaven, wala na ang mga temporary human limitations na 'yon, at perfectly Niyang sine-search ang mga puso ng lahat ng tao.

Q: Kung all-powerful si Jesus, bakit Siya natulog sa bangka?

A: Dahil physically exhausted Siya. Ang Omnipotent Creator who never slumbers (Ps. 121:4) ay naging tao na sumasakit din ang muscles at kailangan ng rest. Yet, sa mismong bangka kung saan Siya natulog in human frailty, gumising Siya at inutusan ang raging storm to be completely still gamit lang ang His voice (Mark 4:35-41). In-embrace Niya ang human weakness precisely para ma-conquer Niya ang forces of darkness on our behalf.

Q: Paano mamatay ang Immortal God sa krus?

A: Critics argue na if God is immortal (1 Tim. 1:17), hindi Siya mamamatay; therefore hindi God si Jesus. Ang flaw rito ay ang misunderstanding kung ano ang death. Biblically, death is not the cessation of existence; it is a separation.

Nang mamatay si Jesus, hindi Siya nag-stop mag-exist. Willingly Niyang ni-lay down His earthly life. Christ intentionally tasted death to offer genuine, resistible, but powerful saving grace sa buong humanity. Under the New Covenant, ang mga shadows ng old law ay completely fulfilled na sa one ultimate sacrifice na ito.

Dahil namatay at muling nabuhay ang Immortal One, the grave is forever defeated. Dahil victorious si Christ, ang His Kingdom ay actively expanding in history, transforming cultures, at idina-draw Niya ang lahat ng nations to Himself right now.

Call to Action

Nag-i-struggle ka ba sa mga doubts?

Tinitingnan mo ba ang His humanity bilang weakness?

Paano binabago ng incarnation ang iyong daily life?

Magtitiwala ka ba sa Kanya na pumasok sa ating magulong mundo?

"Patunay Ba Kamo? Paano Basagin ang Hamon ng Islam Gamit ang Bibliya!"

Quran, Surah Al-Baqarah (The Cow). 2:111, Abdullah Yusuf Ali:

"And they say: 'None shall enter Paradise unless he be a Jew or a Christian.' Those are their (vain) desires. Say: 'Produce your proof if ye are truthful.'"

Acts 26:22-23(NIV)

"But God has helped me to this very day; so I stand here and testify to small and great alike. I am saying nothing beyond what the prophets and Moses said would happen, that the Messiah would suffer and, as the first to rise from the dead, would bring the message of light to his own people and to the Gentiles.”  

Question: Paano natin sasagutin ang hamon ng mga Muslim gamit ang Qur'an 2:111 ("Ipakita mo sa akin ang Iyong patunay kung totoo ang sinasabi mo") laban sa pahayag ni Pablo sa Mga Gawa 26:22-23 na ang Mesiyas ay kailangang magdusa at muling mabuhay ayon kay Moises at sa mga propeta?

It is always a blessing when people ask us for proof, brother. God is not afraid of questions. Sa Qur'an 2:111, humihingi sila ng ebidensya ("Ipakita mo ang patunay"). Kapag ginagamit nila ito para kwestyunin si Pablo, we must respond with unshakeable truth. Paul didn't invent physical proof on the spot, nor did he invent a new religion. Harap-harapan kay King Agrippa, ipinakita ni Paul na ang ebanghelyo ay ang katuparan ng Lumang Tipan. He relied on the historical and biblical truth of the Scriptures to prove that Jesus is the prophesied Messiah.

What logical fallacies do critics use when demanding this proof?

Kailangan nating maging mapanuri sa mga maling argumentong ibinabato sa atin. Kapag humihingi sila ng ebidensya, madalas silang gumagamit ng mga sumusunod:

• Special Pleading (Double Standard): Hinihingian tayo ng absolute 1st-century empirical proof para kay Pablo, pero gusto nilang tanggapin natin ang isang 7th-century document (Qur'an) bilang ultimate judge ng history nang walang parehas na strict standard.
  
  
• Strawman Fallacy: Sinasabi nila na inimbento lang ni Pablo ang konsepto ng Mesiyas na namatay. Pinabulaanan ito ni Paul in Acts 26 by pointing directly back to the ancient Jewish Scriptures.

• Burden of Proof Shifting: Hinahamon tayo ng "Nasaan ang ebidensya?" nang hindi pa nila pinatutunayan ang sarili nilang batayan.

• Chronological Snobbery: Nire-reinterpret nila ang 1st-century Jewish events gamit ang theological lens na nabuo 600 years later sa Arabia.

How did Paul use the Old Testament to prove his message?

Ginamit ni Paul ang historico-grammatical na pamamaraan para ipakita ang perpektong transisyon at fulfillment mula sa Lumang Tipan patungo sa New Covenant. Hindi siya gumawa ng bagong doktrina; nag-exegesis siya:

• The Proof of Suffering: Sabi sa Isaiah 53:5 at Daniel 9:26, ang Mesiyas ay magdurusa at papatayin (pathetos ho Christos). Ang pagtitiis Niya ang kapalit ng ating mga kasalanan.
  
  "But he was pierced for our transgressions, he was crushed for our iniquities; the punishment that brought us peace was on him, and by his wounds we are healed." Isaiah 53:5(NIV)
  
  "After the sixty-two ‘sevens,’ the Anointed One will be put to death and will have nothing. The people of the ruler who will come will destroy the city and the sanctuary. The end will come like a flood: War will continue until the end, and desolations have been decreed." Daniel 9:26(NIV)
  
  
• The Proof of Resurrection: Sa Awit 16:10, sinabi ni David na hindi hahayaan ng Diyos na makaranas ng pagkabulok ang Kanyang Banal. Ibig sabihin, babangon Siya mula sa mga patay (anastasis nekron).
  
  "Because you will not abandon me to the realm of the dead, nor will you let your faithful one see decay." Psalms 16:10(NIV)

• The Proof of Light to the Gentiles: Sa Isaias 42:6 at 49:6, inihula na ang Lingkod ng Diyos ang magiging liwanag hindi lang sa mga Hudyo kundi maging sa buong mundo.
  
  “I, the LORD, have called you in righteousness; I will take hold of your hand. I will keep you and will make you to be a covenant for the people and a light for the Gentiles," Isaiah 42:6(NIV)
  
  "He says: “It is too small a thing for you to be my servant to restore the tribes of Jacob and bring back those of Israel I have kept. I will also make you a light for the Gentiles, that my salvation may reach to the ends of the earth.” Isaiah 49:6(NIV)

What questions can we ask to challenge their claims?

Sa apologetics, we don't just defend; we also cross-examine to provoke deep thinking. Kapag hinarap ka sa hamon na "Ipakita mo sa akin ang iyong patunay," you can ask these respectful but decisive "Mic Drop" questions:

Question #1 (The Origin): "Kaibigan, kung inimbento lang ni Pablo ang turo na ang Mesiyas ay mamamatay at mabubuhay muli, paano mo ipaliliwanag na ang Isaiah 53 at Psalm 22 ay isinulat at na-translate daan-daang taon bago pa man ipinanganak si Pablo?"

Question #2 (The Silence of Experts): "Kung niloloko lang ni Pablo ang mga tao tungkol sa Lumang Tipan, bakit hindi siya pinabulaanan ni King Agrippa, na isang dalubhasa sa Torah? Bakit ang sagot ni Agrippa ay 'Muntik mo na akong maging Kristiyano' sa halip na 'Sinungaling ka?"

Question #3 (Historical Burden): "Kung ang standard niyo ay proof, anong 1st-century historical evidence ang meron kayo para pabulaanan ang mga eyewitness accounts na ito, bukod sa Quran na isinulat 600 years after the events?"

Quick Comparison Summary

Area of Comparison	Qur'an 2:111 Challenge	Acts 26:22-23 (Paul's Defense)
Demand / Stance	"Produce your proof, if you should be truthful."	"I am saying nothing beyond what the prophets and Moses said would happen."
Evidence Provided	Demands external proof from others without validating its own standard.	Relies on the objective, historical fulfillment of Old Testament prophecies.
Hermeneutical Method	Burden-of-proof fallacy; shifts the responsibility entirely to Christians.	Sound Biblical hermeneutics; historical revelation perfectly fulfilled in the New Covenant.

Real Talk Reflection

"But God has helped me to this very day; so I stand here and testify to small and great alike. I am saying nothing beyond what the prophets and Moses said would happen, that the Messiah would suffer and, as the first to rise from the dead, would bring the message of light to his own people and to the Gentiles.”  Acts 26:22-23(NIV)

Call to Action: Stand firm in the truth of fulfilled prophecies. Dive deep into the Word, equip yourself with sound apologetics, and lovingly present the Gospel to those who demand proof. Our faith is not blind; it is deeply rooted in historical reality and God's sovereign plan.

Kapatid, we stand on firm ground. Hindi natin kailangang matakot sa hamon ng ebidensya dahil ang buong Kasulatan ay laging nakaturo kay Hesus. Let the Word of God do its heavy lifting.